Thinking about Alexandertechnique/ yoga

Trying to connect everything I think and write to Facebook but it is not that easy, it is an experiment. Also I want to write in English so I can share some thoughts with my English friends. Sometimes though it will be easier to write in Dutch since this is my first language. Took some funny pics last Friday when Stephan van Dijk and me were working with yoga students, talking and experimenting with Alexandertechnique and yoga, how Alexandertechnique can help improve the quality of doing yoga. It isn't at all very easy to explain this and to make clear what a difference AT can make if we really are prepared to accept the support of gravity and the space above and around.......We discoverd that there is still a lot to study and to talk about. My students however have changed, and are already applying some AT principles in their practice. This has made me very happy, since I am not an Alexanderteacher and it all came out of my own study and practice.

.

To let go of everything I think I know. To allow that. The art. The art of silence. A simple dance.

Posture awareness with the Alexander Technique

I love semi supine! Every day. Anders voel ik me niet goed.

Yoga, AT en chronische pijn

Over pijn en chronische pijn. Een interessante zoektocht.

Een yogaleraar heeft eens tegen me gezegd dat mensen hechten aan pijn. Dat is zo, volgens mij. Als je langere tijd pijn hebt en het opeens weg is voel je je plots incompleet. Het is me tevens opgevallen tijdens lessen dat mensen die pijn hebben vaak aan niets anders kunnen denken. Ze wijzen er niet alleen telkens naar maar raken het gebied ook steeds aan. (“De pijn zit híér!!”)
Wij schijnen te denken dat als we ons maar genoeg concentreren op een pijnlijke plek we te weten zullen komen wat er mis is. Alsof het lichaam een machine is waarvan een onderdeel gerepareerd moet worden. Dan zal de rest ook wel weer gaan werken. Maar is dat waar?

Gedurende mijn vele lessen Alexandertechniek is me één ding duidelijk geworden. Over pijn viel niet te praten. En dat bedoel ik niet negatief. Want elke Alexandertechniekleraar die ik heb ontmoet was absoluut begaan en begripvol. Maar over pijn gingen we het niet hebben. In het begin leek dat frustrerend, vooral omdat ik hoopte daar meer inzicht te krijgen in bepaalde klachten en moeilijkheden. Maar het heeft me uiteindelijk een hoop opgeleverd. Penny (O’Connor) zei bijvoorbeeld o.a.: “I know, Marloes, your neck is painful, but let’s forget about that for the moment and look around, experience the space around you. There is so much more” En dan begonnen we ons te richten op de rest, de ruimte om me heen en in mezelf. De pijn, of liever gezegd de concentratie erop, verdween dan naar de achtergrond en aan het eind van de les voelde ik me open, en veel meer “heel”.

De pijn weg nemen door ons er op te concentreren werkt kennelijk averechts. Het heeft bij mij in ieder geval alleen maar geleid tot frustratie. Pijn eist aandacht. We willen ervan af. Alles willen we daarvoor doen. Er kunnen na verloop van tijd gedachten aan te pas komen zoals: het is genoeg geweest, ik kan dit niet meer aan, iemand moet me helpen etc. Het kan zelfs een depressie in de hand werken: ik verdien dit niet, waarom ik, het komt nooit meer goed. Er komen personen aan te pas, fysiotherapeuten, leraren, krakers etc. en hulpmiddelen als spierverslappers en pijnstillers. Die helpen dan weer voor een tijdje en dan begint het allemaal weer opnieuw, wie kent deze verhalen niet? Als je yoga beoefent zoals ik, en de klacht daaruit voortgekomen lijkt te zijn wil je weten welke asana’s of bewegingen je van je pijn af kunnen helpen. We focussen ons er nog meer op. Als er een asana was die ik niet aan kon nemen doordat er telkens op een bepaald punt enorm veel pijn ontstond wilde ik weten waarom, en hoe. Vaak als we een blessure hebben denken we deze weg te kunnen trainen. Je hele oefenpraktijk kan zich gaan richten op die blessure. Het is een gewoonte die wij als bewegers, yogabeoefenaars, dansers etc ons hebben aangeleerd. We concentreren ons op onderdelen en vergeten het geheel.

Pijn genereert dus veel reacties. Onbewust zijn we bezig in ons hoofd én lichaam een voedingsbodem te creeren voor verwarring. Het kan één grote brij van negativiteit worden en dat alles is gericht op dit ene stukje lichaam waar de pijn zich schijnt te bevinden. De hersenen reageren op deze overfocus door het als een bedreiging te zien en schakelen over op de “GEVAAR” stand. Stresshormonen worden aangemaakt. Dit triggert vervolgens weer allerlei neurochemische reacties. Spieren gaan zich aanspannen, het lichaam denkt feitelijk dat het wordt aangevallen. En het blijft in deze staat van paraatheid door onze focus erop. Het kan hierdoor een vicieuze cirkel worden. Na verloop van tijd is het een feit. De pijn is chronisch geworden. Lichamelijk en geestelijk. Het beste wat we nu kunnen doen is eraan wennen. Maar dat willen we toch niet?

Ik ga hier een stukje citeren uit mijn eigen werk (1992) over mr Iyengar die ik heb bezocht tijdens mijn turbulente Iyengaryoga-jaren in de jaren ’90. Ik beoefende toen zeven jr yoga en had chronische onderrugklachten opgelopen. Ik was verward, overstuur en vastbesloten van mijn klachten af te komen. Het is een stuk uit mijn verslag over een “question and answer”-bijeenkomst die plaatsvond op een zondag ergens in oktober 1991 te Puna in India. Het ging hier ook al over pijn.
“Dan komt mijn favoriete onderwerp ter sprake. Hij (Iyengar) gaat het hebben over pijn. Er moet ‘skill’ (d.i. bedrevenheid) gebruikt worden in de houdingen, geen kracht. Het zoeken moet ‘clean and clever’ zijn. Als er pijn is moet men een ondersteuning gebruiken. Pijnen zijn als aardbevingen. Wanneer ze niet worden losgelaten of vrijgemaakt dan zullen ze andere delen beïnvloeden. Het hele lichaam moet versterkt worden, niet slechts dat ene deel. Als de natuur geen kans krijgt om tot rust te komen voordat er een andere aanval plaatsvindt, dan sterft er iets. Pijn is een directe aanval op een specifiek deel van het lichaam. Men zal moeten leren die pijn te verzachten, tot rust te brengen, en dan, als de scherpte eruit verdwenen is, kan men zien. Die scherpte moet als het ware verstrooid (“diffused”) worden.
Net terwijl ik me zit af te vragen hoe ik dit toch rijmen moet met de meedogenloze manier waarop ik soms in voor mij zeer pijnlijke houdingen gedwongen word, zegt men iets over mij. “The woman with the pain” of “The woman who cries”’ zoals ik ook al word genoemd, is natuurlijk een uitermate geschikt voorbeeld van de eerder genoemde aardbevingen. Ietwat verlegen, ietwat beschaamd, bijt ik op mijn pen en vraag zacht: “Did you never cry?” waarop hij glimlacht en zegt dat hij in zijn leven waarschijnlijk meer pijn heeft gehad dan iemand zich kan voorstellen. Hij is heel vriendelijk. Ik vind dat prettig. Dan zegt hij iets waar ik veel aan heb: “You are drawing the energy towards the brain, no energy can go to the place where it has to go”. Fysieke pijn, zo zegt hij, is feitelijke pijn. De hersenen accepteren die pijn niet dus wordt ze tevens psychologisch. Niets komt met gemak. Transformeer het, laat het een natuurlijke stroming worden. “A naturel flow like water that flows towards the river”.
Iyengar heeft nog meer gezegd en ik heb nog meer geschreven maar ik vond dit wel een passend stuk over pijn en yoga.

Zoals ik het nu begrijp ontstaan er in de loop der tijd dus eigenlijk twee verwondingen waar we mee moeten leren omgaan: de pijnlijke plek zelf én de manier waarop we onszelf geleerd hebben te reageren op de pijn.(=overfocussen) Door Alexandertechniek heb ik geleerd dat in die tweede, onze reactie op pijn, de oplossing schuilt. Onze gedachten, ons verhaal over de pijn.
Als we de gedachten over de pijn op dat moment kunnen onderscheppen en een halt toeroepen (inhiberen), het moment kunnen accepteren voor wat het is, dus ook niet iets proberen te doen of te verbeteren, dan is er geen probleem meer. Het zijn onze gewoontes die het conflict in stand houden.
Ik merk hier dat ik wat verward raak. Ik snap het wel maar moet me er nog meer in verdiepen. Want wat bijvoorbeeld wanneer je kanker hebt of iets anders veel ergers, denk ik nu? Dat is iets heel anders. Nou ja, tot een volgende blog maar weer.
(Bron: o.a. “How you stand, how you move, how you live” Missy Vineyard. “Thinking aloud” Walter Carrington)
Nog een fotootje erbij van onze succesvolle AT en yoga workshop op 4 maart 2011) Het blijft boeien!!!!!! En er komt nog meer.

The Laughing Policeman - Charles Jolly / Penrose

Dit is zóóóó leuk. Ik voeg deze toe omdat het me altijd heel erg aan het lachen maakt, als reactie op een filmpje op youtube op facebook: "Enlightened laugh". Ook deze is mooi maar haalt het niet bij "the laughing policeman" Dit is de ultieme ontspanning, this is what life is all about, zo heb je geen yoga en zelfs geen Alexandertechniek nodig..................

Workshop "Meer plezier en balans in yoga door het toepassen van de Alexandertechniek" Stephan van Dijk en Marloes Gies

Door omstandigheden heb ik weer lang niet "geblogd" maar nu gaat het er weer van komen. Gisteravond was de eerste workshop samen met Stephan van Dijk, Alexandertechniek- leraar. Er is nog een heleboel te ontdekken en te leren maar we kunnen wel tevreden zijn, denk ik zo. De volgende workshop is op 4 maart a.s. en zal nóg beter zijn. Ik zet hier een fotootje als aardige illustratie. Ik ben in ieder ontzettend blij dat we zijn begonnen en ik hoop dat we in de toekomst heel veel mensen zullen kunnen inspireren om yoga te doen binnen de eigen grenzen. Vanuit rust, nuchterheid en de "ondraaglijke lichtheid" die ik zo nu en dan kan ervaren wanneer ik yoga beoefen.

over "Endgaining"

“The more obstinately you try to learn how to shoot the arrow for the sake of hitting the goal, the less you will succeed'” Eugen Herrigal ~ Zen in the Art of Archery p. 46

 In Alexandertechniek is er een interessante term die “endgaining” wordt genoemd. Als we “endgainen” komen we vaak in actie zonder op te letten op wat we doen. We willen snel ons doel bereiken, negeren lichamelijke signalen en gaan haastig aan de slag. Velen van ons zijn er aan gewend geraakt een snel leven te leiden, Het betekent ook dat we vaak bewegen op een manier waarop we dat gewend zijn. Ons lichaam staat al helemaal in de aanslag. Het heeft dit al zó veel keren gedaan dat het spieren begint aan te spannen die het al duizenden malen daarvoor heeft gebruikt in diezelfde actie. Doe maar eens net of je je arm op wilt tillen zónder dit echt te doen en voel wat er allemaal moet gebeuren om dit te bewerkstelligen. We maken wel honderden keren per dag dezelfde bewegingen.

“Endgaining” betekent ook dat we ons  focussen op iets zonder aandacht te besteden aan de manier waarop (means whereby) we ons doel willen bereiken.

In yoga beoefening kan er precies hetzelfde gebeuren.  Jarenlang oefenen, onder invloed van verschillende factoren (technische instructies, stress, leraren, diverse interpretaties van houdingen etc), kan weliswaar leiden tot een ander (en misschien verbeterd) bewegingspatroon en leniger ledematen, maar kan ook een heel nieuw scala van gewoontes creeren, in het dagelijks leven maar ook tijdens het oefenen van yoga.  Wat ik in ieder geval ontdekte dankzij Alexandertechniek is dat ook ik teveel bezig ben met “endgaining” tijdens yoga. Ik ben op zoek naar een sensatie, een fantastisch open gevoel van vrijheid en ruimte. Een ervaring die ik mee wil nemen naar mijn dagelijks leven. Daar is niets mis mee. Behalve dan dat ik het wil “hebben”. Ik heb weer een doel. Bovendien merk ik dat ik haast heb om dit doel te bereiken en raak ik gefrustreerd als het niet lukt. Maar vrijheid laat zich niet afdwingen. Het ontstaat vanuit stilte en mezelf met rust laten. Mijn lichaam de mogelijkheid bieden die vrijheid te ervaren. Dit leer ik nu en probeer ik ook over te brengen aan anderen. Ik denk nu dat ik in de zeldzame momenten dat ik vrijheid ervaarde me niet meer richtte op een einddoel en ook niet meer bezig was met onderdelen van mijn lichaam. Ik stond simpelweg stil, observeerde en was helder in de richtingen die mij zijn aangereikt tijdens mijn vele lessen Alexandertechniek. Maar daarover weer een andere keer.

“. . . but in my experience I have found that the moment the idea of performing any act in that procedure comes to him, his habit of "end-gaining" causes him to try to "do" the act in the habitual way that feels right, . . .”

The Use of the Self by F. Matthias Alexander (Methuen, 1932, London) page 63